La Gazette de la grande ile

Inty sy Nday : Maro ny te hanavotra ny vahoaka fa voasakana

Publié le 31 mars 2022

Fanehoan-kevitra re etsy sy eroa ny hoe “mbola tian’ny olona maro ny filohampirenena fa voakendan’ireo manodidina azy ka tsy afa-manoatra”. Mitovitovy ihany amin’ny fandre hatry ny ela izany, dia ilay hoe “ilay filoha aloha tsara fa ny manodidina azy no  tsy mahavita azy”. Dia tsaroana ilay tenin-dRatsirahonana, fony izy filohan’ny Fitsarana Avo momba ny Lalam-panorenana (Hcc) tamin’ny 1993, ka nanosotra ny Pr Zafy Albert ho filohampirenena. Nambarany tamin‘izany ny hoe “enga anie ianao tsy ho voafitaky ny manodidina anao, Atoa Filoha”.

Miverina izany fampiantsorohana andraikitra ny manodidina ny filohampirenena izany amin’izao fotoabna. Ny zavatra hita sy re aloha dia ao ireo nanohana ny filoha no diso fanantenana amin’ny fihetsika sy ny ataon’ny fitondrana ka nitazan-davitra. Ao ny tsy te hierika resaka politika intsony. Nisy ny lasa nanatevin-daharana ny mpifaninana politika amin’ny fitondrana ankehitriny mihitsy. Tsy ferana koa ireo niteny mivantana fa “ho mpanohitra ny fitondrana”. Tsy vitsy kosa anefa ireo mahatsikaritra fa na tsy nomena andraikitra aza hatramin’ny 2009 faha-tetezamita sy nanomboka tamin’ny 2019 naha-Filohampierenena ny filoha ampierin’asa, dia tsy lasa nanohitra azy na nipetra-potsiny. Misy naneho fanohanana mivantana azy koa fa mihevitra hoe “mbola azo avotana ny firenena ary mbola azo vonjena ny vahoaka ka raha vonona ny filoha dia afaka manolo-tanana aminy”. Ny sasany amin’ireny olona ireny koa anefa dia mahatsapa fa “tsy tafahaona amin’ny filohampirenena satria voasakana”. Mizara roa ny fahatsapan’ny olona izay fisakanana izay. Ny ampahany iray milaza fa “ny manodidina ny filohampirenena mihitsy no misakana ny olona tsy hifampiresaka aminy”. Ny ampahany iray indray dia manipika fa “ny filoha no tsy te handray nefa fanampiana azy sy fanavotana ny vahoaka ary ho fampivoarana ny firenena no tian-kifanoloran-kevitra sy hifanampiana aminy”.

 Misy koa ny manazava hevitra amin’ny haino aman-jery ary miantso manokana ny filohampirenena mba hampihatra ilay hevitra ho fanavotana ny vahoaka fa tsy misy mihaino, hoy ny fitenenana.

Eo anilan’izany anefa, ny tetik’asan’ny fitondram-panjakana, tsy mahavita manavotra ny vahoaka ao anatin’ny fahasahiranana, ary ny tompon’andraikitra isan’ambaratongam-panjakana dia tsy mahafehy ny asany na tsy ahitam-pahombiazana.

Misy amin’ireny te hanavotra ny vahoaka nireny koa no manipika fa “hiezaka hiala nenina farany amin’ny filohampirenena ka rehefa tsy homeny lanja ny hevitra aroso dia manasa tanana fa tsy ho tompon’antoka amin’ny olana izay mety haterak’izany”. Ny olona sasany dia mahavita milaza mihitsy hoe “tena manohana ny filoha hatramin’izay fa tsy manaiky hizaka ny heloky ny tsy fahombiazan’ny mpitondra”. Misy amin’ireny mpanohana ireny tokoa aloha no tsy miafina mihitsy manazava ny hevitra amin’ny fandaharan’asan’ny mpitondra ary manao izay andresena lahatra ny olom-pirenena mihitsy mba hatoky ny fitondrana, nefa ilay hevitra na fandaharan’asa nohazavaina, tsy hita akory ny fanatanterahan’ny fitondrana azy. Ireny olona ireny indray, izay manohana amin-kitsim-po ny fitondrana, tsy mikarama na mahazo toerana, no sanatriavin’ny vava, ho voatora-bato any aoriana any raha mitranga ny fandoavan’ny olona ny mpitondra.

Tsimba

Lire aussi