La Gazette de la grande ile

Inty sy Nday

Publié le 24 juin 2022

Na 26 Jona aza tsy hita izay fahaleovantena

Hitsingerina ny alahady ho avy izao ny faha-26 Jona izay vaninandro nanambarana ny fiverenan’ny fahaleovantenam-pirenena, tamin’ny 1960. Mahatsiaro an’izany faha-62 taona izany amintsika mifampiresaka izao isika. Fety be eran’ny tanàna. Lanonana etsy sy eroa. Raha ny zoro ara-barotra aloha dia azo ambara fa mahazo ny anjarany kokoa. Mba manantena hahazo tombony kely, ohatra, ny mpanao asa tanana miangaly ireny arendrina taratasy ireny. Toraka izany ny mpanjaitra ny sainam-pirenena. Ny mpivarotra sakafo ankalamanjana koa mba mahazo izay sitrany ahay satria maro ny mpifamoivoy eny an-dalambe ka mandeha kokoa ny tsakitsaky.

Etsy ankilany, ny fitondram-panjakana isa-taona, hatramin’ny 1960 no mankaty, dia manararaotra mampiseho ny azony andresena lahatra ny ambanilanitra fa « mahaleotena ny firenena ka miara-paly isika ». Etsy andaniny, amin’ny fotoana anamarihana ny vaninandro iverenan’ny fahaleovantena toa izao koa no ankalazana ny tsingerin-taona nahaterahan’ny tafika malagasy. Dia miseho imasom-bahoaka mandritra ny fanamarihana ny fetin’ny fahaleovantena sy fetin’ny foloalindahy ireo manamboninahitra frantsay ao anatin’ny tafika frantsay izay mifehy sy mitantana ny tafika malagasy. Io izao dia efa endrika iray manaporofo fa na ny andron’ny 26 Jona aza dia miharihary ny tsy fananantsika fahaleovantena.

Amin’ny vaninandron’ny 26 Jona koa no miseho lany ny fibahanan’ny vahiny ny toekarena eto satria raha nambarantsika etsy aloha fa mandeha ny raharaham-barotra amin’ny ankatoky ny fanamarihana ny fetin’ny 26 Jona, dia ny tranom-barotra sy orin’asan’ny vahiny no tena mahazo vahana amin’izany. Tsy hoe tsy tia na mankahala ny vokatry ny orin’asa malagasy sy ny tranom-barotra malagasy ny ambanilanitra fa  efa voazanaka hatry ny ela koa ny fisainan’ny maro hankafy ny vita vahiny, ary voabahan’ny vahiny ny tontolom-pihariana eto ka izy koa no misehatra eo amin’ny tontolo ara-barotra na ny entana vokariny no mitobaka eo amin’ny tsena.

Ara-toekaraena koa izany dia mbola nofy ny hananantsika fahaleovantena ary hita taratra isaky ny 26 Jona izany.

Eo amin’ny lafiny ara-toekarena sy ara-bola ihany koa dia miharihary mandavan-taona ny fiankinan-dohan’ny mpitondra fanjakana rehetra nifandimby teto amin’ny hery vahiny. Ny fivavahana isa-marina amin’ny vola avy amin’ny mpampanjana-bola iraisampirenena moa dia nifandovan’ny mpitondra mihitsy. Tsy fahaleovantena izany fa fanosihosena ny fiandrianam-pirenena.

Eo amin’ny ara-politika moa dia na ilay nambara hoe « fahaleovantena ara-politika tamin’ny 26 Jona 1960 » aza poaka aty. Noho ny tsy fananantsika fahaleovantena ara-tafika sy ara-toekarena dia tsy hanana fahaleovantena ara-politika izany mihitsy isika. Ny akon’izany rehetra izany dia tsy hisy fiainam-bahoaka hiarin-doha izany eto. Izay no mahatonga ny fiainan’ny ambanilanitra tsy mitsaha-mitotongana. Izany no mahatonga ny toekarem-pirenena tsy miato ny fahapotehany. Izany no mahatonga ny fandriampahalemana eto amintsika tsy ahitam-pahombiazana, na an-tanety na andranomasina… hatramin’ny fiarovana ny harem-pirenena.

Izay manan-tsaina, aoka izy hieritreritra.

Tohanana

Lire aussi